Şikayetvar verilerine göre 1 Temmuz’da Türkiye genelinde uygulanmaya başlayan Depozitosu Olan Ambalajlar sistemine ilk 30 günde 764 şikayet geldi. Kullanıcılar en çok depozito iade makinelerinin arızalı, dolu veya kullanım dışı olmasından, uygulamada aktif görünen cihazların çalışmamasından ve iade bedellerinin hesaplarına yansımamasından şikayet etti.
Plastik, cam ve alüminyum içecek ambalajlarının geri dönüşüme kazandırılmasını amaçlayan Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) sistemi, 1 Temmuz 2026 itibarıyla 81 il ve 973 ilçede uygulanmaya başladı. Sistem kapsamında vatandaşlar, DOA logosu bulunan uygun ambalajları iade makinelerine veya belirlenen iade noktalarına teslim ederek ambalaj başına 1 TL alabiliyor. İade tutarları DOA mobil uygulamasındaki dijital cüzdana aktarılıyor.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının açıklamasına göre sistemle yılda yaklaşık 25 milyar ambalajın geri dönüşüme kazandırılması ve ekonomiye yıllık 30 milyar TL katkı sağlanması hedefleniyor. Çözüm platformu Şikayetvar’a ulaşan başvurular ise vatandaşların sisteme katılmak istediğini ancak özellikle makine kapasitesi, bakım ve dijital altyapı kaynaklı sorunlarla karşılaştığını ortaya koydu.
Şikayetlerin yüzde 93’ü 1 Temmuz’dan sonra geldi
Şikayetvar verilerine göre DOA sistemiyle ilgili bugüne kadar platforma 820 şikayet ulaştı. Bu şikayetlerin 764’ü, sistemin Türkiye genelinde uygulanmaya başladığı 1-30 Temmuz arasındaki dönemde kaydedildi. Böylece toplam şikayetlerin yaklaşık yüzde 93’ü son 30 günde platforma yansıdı.
Başvurularda farklı şehirlerde bulunan depozito iade makinelerinin uzun süredir arızalı olduğu, dolan haznelerin zamanında boşaltılmadığı ve cihazların sık sık “kullanım dışı” uyarısı verdiği belirtildi. Bazı kullanıcılar, çevrelerindeki birden fazla iade noktasını denemelerine rağmen ambalajlarını teslim edemediklerini ve biriktirdikleri şişe ve kutularla evlerine dönmek zorunda kaldıklarını aktardı.
Uygulamada aktif, sahada kullanım dışı
Kullanıcıların öne çıkardığı sorunlardan biri de mobil uygulamadaki bilgilerle cihazların gerçek durumu arasındaki farklılık oldu. Şikayetlerde, uygulamada aktif veya kullanılabilir görünen makinelere gidildiğinde cihazların arızalı, dolu ya da tamamen kapalı olduğuyla karşılaşıldığı ifade edildi.
Bazı başvurularda ise uygulamada halka açık iade noktası olarak gösterilen yerlere giriş yapılamadığı belirtildi. Kullanıcılar, ambalajlarla farklı noktalara gitmek zorunda kalmanın zaman ve ulaşım maliyeti oluşturduğunu dile getirdi.
Ambalaj alındı, iade bedeli hesaba yansımadı
Platforma iletilen şikayetlerde makinelerin ambalajları kabul etmesine rağmen iade bedelinin dijital cüzdana aktarılmaması da öne çıktı. Bazı kullanıcılar işlemin tamamlandığına ilişkin onay aldıkları halde bakiyelerinin güncellenmediğini, bazıları ise DOA logosu bulunan ambalajların cihazlar tarafından “uygun değil” uyarısıyla geri çevrildiğini belirtti. Mobil uygulamayla ilgili şikayetler arasında üyelik oluşturamama, telefon numarasının sistem tarafından tanınmaması, doğrulama kodu ve şifre hataları, hesap blokesi ve müşteri hizmetlerine ulaşamama gibi sorunlar yer aldı.
En çok şikayet edilen konular şöyle sıralandı:
- Makinelerin arızalı veya kullanım dışı olması
- Haznelerin dolması ve zamanında boşaltılmaması
- Uygulamada aktif görünen cihazların çalışmaması
- İade bedelinin dijital cüzdana yansımaması
- Uygun ambalajların makineler tarafından kabul edilmemesi
- Üyelik, giriş, doğrulama ve hesap blokesi sorunları
- İade noktalarının yetersiz veya yanlış gösterilmesi
Kullanıcıların platforma ilettiği şikayetlerden bazıları şöyle:
“Yaklaşık 10 gündür bölgedeki geri dönüşüm makineleri, tüm depozitolu ambalajları ‘uygun değildir’ uyarısıyla reddediyor. Her gidişimde aynı sorunla karşılaşıyor ve boşuna zaman kaybediyorum. Makinelerin kontrol edilerek bir an önce çalışır hâle getirilmesini istiyorum.”
“DOA iade makinesini yaklaşık bir haftadır kullanmak istiyorum ancak uygulamada sürekli arızalı ve çalışmıyor olarak görünüyor. Bu nedenle pet şişelerimi geri dönüşüme veremiyorum. Makinenin arızasının bir an önce giderilmesini ve bu noktadaki iade makinesinin yeniden çalışır hale getirilmesini talep ediyorum. Geri dönüşüm için bu sistemi düzenli kullanmak isteyen biri olarak yaşadığım mağduriyetin dikkate alınmasını rica ederim.”
“Yaklaşık iki haftadır çevredeki ambalaj iade kioskları ya kullanım dışı ya da kapasiteleri dolu olduğu için iade yapamıyorum. Sorunu iletebileceğim bir destek kanalı da bulunmuyor. Kioskların düzenli olarak boşaltılmasını ve bölgedeki cihaz sayısının artırılmasını talep ediyorum.”
“Çocuğuma geri dönüşüm alışkanlığı kazandırmak için günlerce ambalaj biriktiriyoruz ancak çevredeki makineler yaklaşık iki haftadır çalışmıyor. Ekrandaki karekodu okuttuğumda ‘geçerli bir uygulama değil’ uyarısı alıyorum. Defalarca denememe rağmen sorun çözülmedi. Makinelerin uygulamayla uyumlu şekilde çalışır hâle getirilmesini istiyorum.”
“Bölgedeki tek ambalaj iade makinesi yaklaşık üç gündür ya dolu olduğu ya da ambalajları kabul etmediği için kullanılamıyor. Uygulamada boş ve uygun görünmesine rağmen işlem yapılamaması zaman kaybına ve yoğunluğa neden oluyor. Makinenin kalıcı olarak onarılmasını ve bölgedeki cihaz sayısının artırılmasını istiyorum.”
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
